MEVZUAT VE GIDA GÜVENLİĞİ
Alerjen ve kalori zorunluluğu: 2026–2027 uyum takvimi
Toplu tüketim yerleri için takvim üç kademeli. Ulusal zincirlerin süresi 1 Temmuz 2026’da doldu; geri kalan işletmeler için son tarih 31 Aralık 2026.
Hızlı bilgiler
- Uyum takvimi işletmenin büyüklüğüne göre üç kademeye ayrılıyor; ulusal zincirler için süre 1 Temmuz 2026’da doldu.
- Aynı il içinde üç ve üzeri şubesi olanlar ile diğer tüm toplu tüketim yerleri için bileşen bildirimi son tarihi 31 Aralık 2026.
- Enerji (kalori) bildirimi için diğer işletmelere 31 Aralık 2027’ye kadar süre tanındı.
- Kılavuz hükümleri de bağlayıcıdır; Yönetmeliğin 48’inci maddesi işletmecileri kılavuza uymakla yükümlü kılar.
Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği’nde 6 Nisan 2024’te yapılan değişiklikle birlikte, toplu tüketim yerlerinde sunulan gıdaların bileşen ve enerji bilgilerinin tüketiciye sunulması zorunlu hâle geldi. Yükümlülük herkese aynı anda gelmiyor; işletmeler büyüklüklerine göre üç gruba ayrıldı.
Birinci grubun süresi doldu ve sahada denetimler başladı. Bu yazı, hangi gruba girdiğinizi net biçimde belirlemeniz ve kalan süreyi doğru planlamanız için hazırlandı.
Üç kademeli uyum takvimi
| İşletme grubu | Bileşen bildirimi | Enerji bildirimi |
|---|---|---|
| Ulusal çapta zincir olarak faaliyet gösteren toplu tüketim yerleri | 1 Temmuz 2026 (doldu) | 1 Temmuz 2026 (doldu) |
| Yalnızca bulunduğu il sınırları içinde üç ve üzeri şubesi olanlar | 31 Aralık 2026 | 31 Aralık 2026 |
| Bunlar dışında kalan diğer tüm toplu tüketim yerleri | 31 Aralık 2026 | 31 Aralık 2027 |
Hangi gruptasınız?
Ayrım şube sayısı ve şubelerin coğrafi dağılımı üzerinden kuruluyor. Birden fazla ilde şubesi olan ve ulusal ölçekte tanınan bir zincirseniz birinci gruptasınız ve süreniz dolmuş durumda. Şubeleriniz tek bir il içinde toplanmışsa ve sayıları üç veya daha fazlaysa ikinci gruptasınız. Tek şubeli bir restoran, kafe, pastane, kantin veya yemekhane iseniz üçüncü gruptasınız; bileşen bildirimi için tarihiniz aynı, enerji bildirimi için bir yıl daha süreniz var.
Tam olarak ne bildirilecek?
Kılavuzun ilgili maddesi gereği toplu tüketim yerlerinde, gıdanın adıyla birlikte bileşiminde bulunması hâlinde alerjen, alkol ve domuz kaynaklı bileşene ilişkin bilgilerin verilmesi zorunludur. Buna bileşen listesi ve enerji değeri de eklenir.
Ürün adına giren bileşenler
Güncellenen kılavuzla birlikte, tüketicinin tercihine etki edebilecek veya birbirinin yerine kullanılabilen bileşenlerin gıdanın adıyla birlikte açıkça belirtilmesi zorunlu hâle geldi. “Yer fıstıklı baklava” ve “eritme peynirli tost” bu düzenlemenin örnekleridir. Yani menüdeki ürün adı da artık bir bildirim aracıdır.
Mesafeli satışta durum
Toplu tüketim yerlerinin mesafeli satış yoluyla sunduğu gıdalarda bileşen ve enerji bilgisinin satın alma aşamasında tüketiciye sunulması zorunludur. Yemek siparişi platformlarından satış yapan işletmeler için bu, salondaki menüye ek olarak dijital kanalda da güncel veri tutmak anlamına gelir.
Bildirim nasıl sunulabilir?
Mevzuat tek bir format dayatmaz. Bilgi menü, pano, broşür, dijital ekran veya karekod aracılığıyla paylaşılabilir. Seçim, menünün değişme sıklığına ve şube sayısına göre yapılmalıdır: sık değişen bir menüde basılı çözüm her değişiklikte yeniden maliyet doğurur.
Beş aylık geri sayım planı
MENUONAY İLE
Aralık takvimini veriden geriye doğru kurun
- Tarif kütüphanesi ve gramaj standardı: enerji değeri tarif üzerinden hesaplanır, elle tablo tutulmaz.
- Bileşen, alerjen, alkol ve domuz kaynağı tek matriste; ürün adına giren bileşenler otomatik işaretlenir.
- Menü, afiş, dijital ekran ve karekod aynı veriden üretilir; salon ile mesafeli satış arasında sürüm farkı oluşmaz.
- Tedarikçi veya tarif değiştiğinde etkilenen tüm ürünler listelenir; güncelleme atlanmaz.
Grubunuza göre uyum planı ve demo talebi için: menuonay.com
Kaynaklar
- Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği — Resmî Gazete, 26.01.2017, sayı 29960 (mükerrer); 06.04.2024 tarihli değişiklik, madde 48
- TGK Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği Kılavuzu — Revizyon 2, 10.03.2026 (önceki revizyonlar 26.11.2024 ve 21.06.2025) — kms.kaysis.gov.tr/Home/Goster/204259
- Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü — toplu tüketim yerlerine yönelik uyum süreleri hakkında TOBB’a iletilen yazı, 2026
Sorumluluk reddi: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Uyum takvimi ve yükümlülükler işletmenizin yapısına göre değişebilir; bağlayıcı değerlendirme için ilgili mevzuatı ve İl Tarım ve Orman Müdürlüğünü esas alınız.
İlgili yazılar
Menüde alerjen bildirimi: 14 alerjen ve zorunlu kurallar
Toplu tüketim yerlerinde 14 alerjenin bildirimi yasal zorunluluk. Ancak sahada en sık...
Şeffaf menü denetimi: denetçi tam olarak neye bakıyor?
İl tarım müdürlükleri toplu tüketim yerlerinde şeffaf menü denetimlerine başladı....
90 günlük uyum yol haritası
Uyum çalışması bir proje olarak ele alındığında üç aya sığar. Sıralamayı doğru kurmak,...

