“Doğal” ve “%100” ifadeleri: menüde yeni kurallar

Menü yazarken en çok başvurulan araç sıfatlardır: doğal, saf, gerçek, %100. Bu kelimeler ürünü çekici kılar ama mevzuat açısından her biri bir beyandır ve karşılığı olmadığında yanıltıcı bilgilendirme sayılır.

Kılavuz bu terimlerin her biri için kullanım koşulu tanımlar. Aşağıda menüde en sık karşılaşılan dördü ele alınıyor.

“Doğal” ne zaman yazılabilir?

“Doğal” terimi; tek bileşenden oluşan, yani katkı ve aroma dâhil hiçbir ilave bileşen içermeyen, fiziksel, enzimatik veya mikrobiyolojik işlemler dışında herhangi bir işleme tabi tutulmamış ve doğal yapısında önemli bir değişikliğe sebep olacak işlem uygulanmamış gıdalar için kullanılabilir.

Bu tanımı karşılayan örnekler: pastörize süt, UHT süt, siyah çay, bitki çayları, yumurta, bal, kahve, taze ve kurutulmuş meyve-sebze, yoğurt, natürel sızma zeytinyağı. Üretimi için elzem olan kültür ve enzimler dışında bileşen kullanılmamış sade süt ürünleri de doğal sayılır.

“Doğal bileşenlerden üretilmiştir” demek mümkün mü?

Evet, ancak gıdanın bütün bileşenleri doğal tanımını karşılıyorsa. Bu durumda “doğal” kelimesi punto, renk veya yerleşimle tek başına öne çıkarılamaz; ifadenin tümü aynı renk, punto ve karakterde yazılır.

Tüm bileşenleri doğal kriterlerini karşılamayan bir gıdada, herhangi bir bileşen için de “doğal” ifadesi kullanılamaz. Vişnesi doğal olan ama keki doğal olmayan bileşenler içeren bir üründe “doğal vişne” yazılamaz.

“%100” ne zaman kullanılabilir?

“%100” ifadesi, tüketici tarafından piyasadaki benzer gıdalarla karıştırılabilecek ürünlerde kullanılabilir. Kahve dışında bileşen içermeyen bir üründe “%100 kahve” yazılabilir, çünkü kahve karışımları kahve gibi algılanabilmektedir.

Buna karşılık kılavuzda kullanım koşulu belirlenmiş ifadeler “%100” ile birleştirilemez: “%100 doğal”, “%100 katkısız”, “tamamen doğal”, “%100 geleneksel” gibi kullanımlar uygun değildir.

“Saf”, “gerçek”, “hakiki”

“Saf/pure” terimi, gıdanın saf olduğu ve aynı gıdanın saf olmayan alternatiflerinin de bulunabileceği algısına yol açacak şekilde kullanılamaz. Saf çikolata, saf salep, saf kaymak gibi ifadeler kullanılmaz. Terim, gıdanın adında geçmemek koşuluyla marka veya ticari unvanda bulunabilir.

Gıdanın adını veya bileşenlerini vurgulamak için “gerçek” ve “hakiki” terimleri kullanılamaz: hakiki bal, gerçek meyveli, hakiki Maraş dondurması gibi ifadeler uygun değildir.

Menünüzdeki sıfatları tarayın